Ketahui

Istilah dan maksudnya.

Perdebatan ini menggunakan tiga perbendaharaan kata serentak: undang-undang, perubatan dan industri. Istilah di bawah ditakrifkan dalam bahasa mudah supaya senang dibaca.

Disemak pada 23 Oktober 2026.

Produk dan cara ia berfungsi

Rokok elektronik, atau vape: Peranti berkuasa bateri yang memanaskan cecair menjadi aerosol untuk disedut. Tiada apa-apa yang dibakar. Undang-undang Malaysia meletakkannya di bawah statut yang sama dengan tembakau.
Cecair vape: Cecair yang dipanaskan oleh peranti. Lazimnya mengandungi propilena glikol dan gliserin sayuran, perisa dan, dalam kebanyakan kes, nikotin. Di Malaysia, ia dikawal selia dari segi kekuatan, pelabelan dan isi padu.
Nikotin: Sebatian penyebab ketagihan yang terdapat dalam tembakau dan kebanyakan cecair vape. Nikotinlah yang menyebabkan penggunaan kedua-dua produk itu menjadi tabiat. Beban penyakit serius akibat merokok berpunca terutamanya daripada pembakaran tembakau, bukan daripada nikotin itu sendiri, dan inilah asas hujah pengurangan kemudaratan.
mg bagi setiap ml: Miligram nikotin dalam setiap mililiter cecair, ukuran piawai bagi kekuatan. Undang-undang Malaysia mengehadkannya pada 20 mg bagi setiap ml. Peraturan-Peraturan Kawalan Produk Merokok Demi Kesihatan Awam (Pembungkusan dan Pelabelan) 2024 menetapkan had 35 mg bagi setiap ml di bawah peraturan 9(1) dan mengurangkannya kepada 20 mg bagi setiap ml mulai 1 Oktober 2025 di bawah peraturan 9(2).
Sistem terbuka dan sistem tertutup: Pengguna mengisi semula sistem terbuka daripada botol. Sistem tertutup menggunakan kartrij atau pod tertutup rapat yang sudah diisi, dan ia diganti, bukan diisi semula. Pengharaman berperingkat yang dicadangkan dilaporkan akan bermula dengan sistem terbuka.
Pod, atau kartrij: Bekas cecair tertutup rapat yang digunakan dalam sistem tertutup. Sejak 1 Oktober 2026, undang-undang Malaysia mengehadkan isi padunya kepada 2 ml di bawah peraturan 9(4) Peraturan Pembungkusan dan Pelabelan 2024. Sebelum itu, hadnya 3 ml, di bawah peraturan 9(3). Botol cecair atau gel pula dihadkan secara berasingan kepada 15 ml.
Tar: Sisa melekit yang terhasil apabila tembakau dibakar, dan pembawa banyak karsinogen dalam asap rokok. Vape tidak menghasilkan tar kerana tiada apa-apa yang dibakar, dan inilah perbezaan fizikal paling jelas antara kedua-dua produk itu.
Tembakau yang dipanaskan: Kategori berasingan. Produk ini memanaskan daun tembakau sebenar tanpa membakarnya. Vape langsung tidak mengandungi tembakau. Kedua-duanya kerap dikelirukan dalam perdebatan awam, termasuk oleh penggubal dasar. Oleh sebab produk ini mengandungi tembakau, ia termasuk dalam Akta 852 sebagai produk tembakau, dan peraturan di bawah Akta itu memberi “produk yang dipanaskan” kategori dan takrif tersendiri, dengan keperluan pembungkusan tersendiri.
Snus: Tembakau oral yang diletakkan di bawah bibir, bukan disedut. Oleh sebab snus mengandungi tembakau, ia termasuk dalam Akta 852 sebagai tembakau tanpa asap, yang ditakrifkan dalam peraturan pembungkusan sebagai produk tembakau yang digunakan dengan cara selain merokok.
Uncang nikotin: Nikotin tanpa tembakau yang diletakkan di bawah bibir. Tiada apa-apa yang dipanaskan atau dibakar, dan ia tidak digunakan dengan cara merokok, jadi uncang nikotin tidak termasuk dalam Akta 852. Kementerian Kesihatan Malaysia (KKM) menyatakan pada Jun 2026 bahawa uncang nikotin ialah racun Kumpulan C di bawah Akta Racun 1952, yang mengehadkan jualannya kepada orang yang diberi kuasa seperti ahli farmasi berlesen atau pengamal perubatan berdaftar. Ini masalah klasifikasi yang sama dengan yang didokumentasikan laman web ini bagi cecair vape bernikotin, kali ini pada produk kedua.
Produk tiruan: Tiruan kartrij atau botol jenama berdaftar, dibuat oleh pihak lain dan dijual sebagai produk asli. Ia berlaku di Malaysia kerana produk tiruan lebih murah. Mengikut takrifnya, produk tiruan tidak mempunyai pengilang yang dapat dikesan.
Cecair vape bercampur dadah: Cecair vape yang dicampur bahan terlarang, paling kerap tetrahidrokanabinol. Dikaitkan dengan 402 kes vape mengandungi dadah sintetik yang direkodkan polis sehingga April 2026, menurut Menteri Kesihatan pada Jun 2026, dan dengan 76 kes keracunan yang dicatatkan Pusat Racun Negara antara 2020 dengan 2024. Ini masalah bekalan oleh penjenayah, bukan masalah produk.
Kebolehkesanan: Keupayaan mengesan botol hingga ke kilang yang mengisinya. MOVE mencadangkan kod boleh imbas pada setiap botol yang menunjukkan pengilang dan ramuannya. Cadangan itu telah dikemukakan kepada KKM, mendapat sambutan baik dan belum dilaksanakan.

Kesihatan dan berhenti merokok

Pengurangan kemudaratan: Usaha mengurangkan kemudaratan akibat tingkah laku berisiko tanpa mewajibkan orang itu berhenti terlebih dahulu. Bagi merokok, ia bermaksud menawarkan perokok dewasa cara yang kurang berbahaya untuk mengambil nikotin, atas alasan lebih sedikit orang akan terjejas berbanding jika satu-satunya pilihan yang ditawarkan ialah berhenti sepenuhnya.; Prinsip ini dipertikaikan. Menurut pengkritik, pendekatan ini mengukuhkan penggunaan nikotin dan bukan menamatkannya. Pertikaiannya tentang matlamat, bukan fakta.
THR, pengurangan kemudaratan tembakau: Penerapan khusus pengurangan kemudaratan pada tembakau.
NRT, terapi penggantian nikotin: Produk perubatan berlesen untuk berhenti merokok: gula-gula getah, tampalan, lozeng dan inhalator. NRT ialah pembanding dalam penyelidikan tentang berhenti merokok, kerana penyelidik mengkaji sama ada rokok elektronik lebih atau kurang berkesan berbanding produk yang sudah diluluskan.
Berhenti merokok: Menghentikan tabiat merokok. Wajar dibezakan daripada beralih, iaitu bertukar daripada satu produk nikotin kepada produk nikotin lain. Kebanyakan bukti yang dipetik MOVE berkaitan dengan berhenti merokok dalam kalangan orang yang sudah merokok, dan bukti itu tidak menyatakan apa-apa tentang orang yang tidak pernah merokok sebelum ini.
Kembali merokok: Merokok semula selepas berhenti.
EVALI: Kecederaan paru-paru berkaitan penggunaan rokok elektronik atau produk vape (e-cigarette or vaping product use-associated lung injury). Sekumpulan kes kecederaan paru-paru teruk yang dilaporkan di Amerika Syarikat mulai 2019. Daripada pesakit yang dimasukkan ke hospital dan direkodkan penggunaan bahannya, 82 peratus pernah menggunakan produk tetrahidrokanabinol; vitamin E asetat, bahan pemekat dalam cecair tetrahidrokanabinol haram, ditemui dalam 48 daripada 51 sampel cecair paru-paru dan merupakan toksikan yang paling berkemungkinan. Centers for Disease Control tidak dapat menolak kemungkinan bahan kimia lain.
“Paru-paru popcorn”: Nama popular bagi bronkiolitis obliterans, penyakit paru-paru yang jarang berlaku dan serius, yang dikaitkan dengan penyedutan diasetil, sebatian perisa yang pernah digunakan di kilang bertih jagung untuk ketuhar gelombang mikro. Istilah ini sentiasa muncul dalam perdebatan tentang vape. Diasetil dan 2,3-pentanedion diharamkan dalam cecair vape di United Kingdom dan Kesatuan Eropah. Satu kes pernah dilaporkan melibatkan pengguna vape: seorang remaja Kanada pada 2019 yang menggunakan cecair berperisa dan juga tetrahidrokanabinol. Doktor berkenaan menyifatkan kaitan itu sebagai kemungkinan, bukan sesuatu yang telah dipastikan, dan ulasan pada 2026 dalam Journal of Thoracic Disease menyebutnya laporan kes pertama bronkiolitis obliterans berkaitan vape. Yang belum ditunjukkan ialah diasetil dalam cecair vape menyebabkan penyakit itu.
Angka “95% kurang berbahaya”: Anggaran ulasan Public Health England pada 2015 bahawa vape kira-kira 95 peratus kurang berbahaya daripada merokok. Inilah angka paling banyak dipetik dalam perdebatan ini, dan ia dipertikaikan kerana berasal daripada proses penilaian pakar, bukan data hasil kesihatan. Setiap kali angka ini muncul di laman web ini, ia disertai sumber, tarikh dan kritikan terhadapnya. Jawapan kami kepada kritikan itu.

Undang-undang dan kawal selia

Akta 852: Akta Kawalan Produk Merokok Demi Kesihatan Awam 2024. Statut utama Malaysia bagi tembakau dan vape. Akta ini mendapat Perkenan Diraja pada 24 Januari 2024, disiarkan dalam Warta pada 2 Februari 2024 dan berkuat kuasa pada 1 Oktober 2024. Penjelasan penuh di sini.
Warta dan P.U.(A): Warta Kerajaan Persekutuan ialah penerbitan rasmi yang mencetak undang-undang dan perundangan subsidiari. P.U.(A) ialah penanda siri bagi perundangan subsidiari yang terpakai secara umum. Nombor P.U.(A), seperti 261/2024, mengenal pasti instrumen tertentu, dan dengan memetiknya, anda merujuk peraturan yang tepat, bukan ringkasannya.
Senarai Racun: Jadual bahan terkawal di bawah perundangan racun yang berasingan. Nikotin dalam bentuk cecair dan gel dikecualikan daripadanya pada 2023, dan ini membolehkan cecair vape bernikotin dijual sebagai produk pengguna. Pada 15 Mei 2026, Mahkamah Tinggi Kuala Lumpur mengisytiharkan pengecualian itu tidak rasional, dan mengisytiharkan ia dimasukkan tanpa rundingan sewajarnya dengan Lembaga Racun, oleh itu di luar kuasa yang diberikan oleh seksyen 6 Akta Racun 1952. Mahkamah membuat perisytiharan sahaja: perintah 2023 itu tidak dibatalkan dan tidak dimansuhkan. Rayuan Kerajaan ditarik balik pada 18 Ogos 2026, sekali gus mengekalkan keputusan itu. Setakat 23 Oktober 2026, kesannya terhadap jualan runcit belum dijelaskan. Kedudukan semasa.
Racun Kumpulan C: Klasifikasi di bawah perundangan racun yang mengehadkan bekalan kepada ahli farmasi berlesen dan pengamal perubatan berdaftar. Kerajaan menarik balik rayuannya pada 18 Ogos 2026, jadi perisytiharan Mahkamah Tinggi kekal. Mahkamah tidak membatalkan perintah 2023 itu, dan sama ada cecair vape bernikotin kini racun Kumpulan C masih dipertikaikan. Menurut tafsiran CodeBlue pada 4 September 2026, hanya tembakau serta tampalan atau gula-gula getah nikotin berdaftar untuk berhenti merokok yang masih dikecualikan daripada Senarai Racun, dan ini akan meletakkan cecair vape bernikotin dalam Kumpulan C. Setakat 23 Oktober 2026, KKM belum menjelaskan kedudukannya bagi jualan runcit.
Duti eksais: Cukai ke atas barangan tertentu yang dikenakan semasa pengeluaran atau pengimportan, bukan semasa jualan. Cecair vape bernikotin dikenakan duti eksais di Malaysia sejak 1 April 2023, pada kadar 40 sen bagi setiap ml, di bawah Perintah Duti Eksais (Pindaan) 2023 yang diwartakan pada 31 Mac 2023. Kutipan bermula pada bulan berikutnya, selepas tamat tempoh pendaftaran pengilang pada 30 April 2023. Duti eksais vape itu sendiri sudah wujud lebih awal: ia mula dikenakan pada 1 Januari 2021 ke atas cecair tanpa nikotin dan ke atas peranti. Rekod penuh.
Kompaun: Denda yang ditawarkan sebagai alternatif kepada pendakwaan. Pesalah boleh membayarnya untuk menyelesaikan perkara itu. Hanya empat kesalahan di bawah Akta 852 boleh dikompaun: orang belum dewasa membeli produk merokok; merokok di tempat yang diisytiharkan sebagai tempat larangan merokok; orang belum dewasa menggunakan produk tembakau atau produk pengganti tembakau; dan kewajipan pemilik atau penghuni di tempat larangan merokok. Setiap kesalahan oleh peruncit dan pengilang mesti dibawa ke mahkamah. Kompaun tidak boleh melebihi separuh denda maksimum dan memerlukan persetujuan bertulis Pendakwa Raya. Setakat 30 April 2026, KKM mengeluarkan 233,831 kompaun dan membuka 4,226 kertas siasatan.
Larangan mempamerkan produk: Larangan mempamerkan produk vape dan tembakau di tempat jualan. Peraturan 6(1) Peraturan-Peraturan Kawalan Produk Merokok Demi Kesihatan Awam (Kawalan Penjualan) 2024 melarang pameran kecuali di kedai khas, dan peraturan 6(2) memperuntukkan bahawa di kedai khas sekalipun, produk itu tidak boleh kelihatan jelas dari luar. Larangan ini berkuat kuasa bersama Akta pada 1 Oktober 2024. Penguatkuasaan peraturan kawalan jualan bermula pada 1 April 2025, dan keperluan pembungkusan dan pelabelan dilaksanakan berperingkat selewat-lewatnya pada 1 Oktober 2025.
Larangan TAPS: Larangan pengiklanan, promosi dan penajaan tembakau di bawah Akta 852. Sebab itulah laman web ini tidak memaparkan produk, jenama, harga atau iklan.
Kedai khas: Kedai yang menjual produk vape dan pada asasnya tidak menjual barangan lain.
GEG, Generasi Penamat Rokok: Cadangan melarang sesiapa yang lahir pada atau selepas tarikh tertentu, iaitu 1 Januari 2007 bagi Malaysia, daripada membeli tembakau atau vape sepanjang hayat. Cadangan ini terkandung dalam Rang Undang-Undang Kawalan Produk Tembakau dan Merokok 2022 yang dibentangkan pada 27 Julai 2022, dan MOVE mengemukakan memorandum bantahan di Parlimen pada tahun itu. Rang undang-undang itu dirujuk sebulat suara kepada Jawatankuasa Pilihan Khas pada 2 Ogos 2022, semasa bacaan kali kedua, selepas dua hari perbahasan, dan tidak pernah dibawa semula. Fasal generasi itu muncul semula dalam Rang Undang-Undang Kawalan Produk Merokok Demi Kesihatan Awam 2023 yang dibentangkan untuk bacaan kali pertama pada 12 Jun 2023 (MalaysiaNow, 12 Jun 2023). Pada 18 November 2023, Peguam Negara menyatakan peruntukan generasi itu boleh dicabar kerana bercanggah dengan Perkara 8 Perlembagaan Persekutuan, iaitu peruntukan kesaksamaan, memandangkan peruntukan itu akan memberikan layanan berbeza kepada orang yang lahir sebelum dan selepas 1 Januari 2007. Fasal itu digugurkan daripada rang undang-undang yang disemak semula dan dibentangkan pada 28 November 2023 (The Vibes, 28 November 2023). Rang undang-undang itu diluluskan pada 30 November 2023 dan menjadi Akta 852.
Penamatan tembakau: Matlamat dasar untuk menamatkan sepenuhnya penggunaan tembakau dalam populasi, bukan sekadar mengurangkan kemudaratannya. Pengkritik MOVE berpegang pada matlamat ini; MOVE tidak. Huraian perbezaan pendapat ini.

Bukti dan penyelidikan

Istilah berikut menentukan sejauh mana sesuatu sumber wajar diberi pertimbangan. Semuanya wajar diketahui sebelum sesiapa, termasuk kami, mengemukakan kajian kepada anda.

Ulasan sistematik: Kajian tentang kajian. Penyelidik menetapkan soalan, mencari setiap kajian yang menjawabnya, menilai kualiti kajian itu berdasarkan kriteria yang ditetapkan, dan merumuskan apa yang ditunjukkan oleh keseluruhan bukti. Ia berada di atas mana-mana kajian individu kerana lebih sukar untuk memilih bukti yang menyokong pandangan tertentu sahaja.
Analisis meta: Penggabungan hasil beberapa kajian secara statistik untuk menghasilkan satu anggaran gabungan. Sering dilakukan sebagai sebahagian daripada ulasan sistematik.
Ulasan yang sentiasa dikemas kini: Ulasan sistematik yang dikemas kini secara berterusan apabila bukti baharu muncul, bukan diterbitkan sekali lalu dibiarkan. Ulasan Cochrane tentang rokok elektronik untuk berhenti merokok ialah salah satu contohnya, dan sebab itulah ia mempunyai nombor versi. Memetik versi lama ulasan sebegini ialah kesilapan yang lazim dan boleh dielakkan.
Ujian terkawal rawak: Kajian yang menempatkan peserta secara rawak kepada satu rawatan atau rawatan lain, supaya perbezaan hasil dapat dikaitkan dengan rawatan itu, bukan dengan siapa yang memilihnya. Reka bentuk kajian tunggal paling kukuh untuk menjawab persoalan sama ada sesuatu itu berkesan.
Tahap kepastian bukti: Penilaian bergred tentang sejauh mana sesuatu dapatan boleh diyakini, daripada sangat rendah hingga tinggi. Apabila ulasan Cochrane melaporkan bukti dengan tahap kepastian tinggi, maksudnya penyelidikan lanjut berkemungkinan kecil akan mengubah kesimpulannya. Ia tidak bermaksud perkara itu sudah selesai buat selama-lamanya.
Penilaian pakar: Kaedah yang meminta sekumpulan pakar menganggarkan sesuatu yang belum dapat dijawab oleh data, lalu pendapat mereka digabungkan. Kaedah ini sah untuk keputusan yang tidak boleh ditangguhkan.
Kesan pintu masuk: Dakwaan bahawa penggunaan sesuatu produk membawa seseorang kepada produk lain yang lebih berbahaya; dalam perdebatan ini, dakwaan bahawa vape membawa remaja kepada merokok.
Konflik kepentingan: Kepentingan dalam hasil penyelidikan. Ia terpakai kepada pembiayaan industri, pembiayaan farmaseutikal, pembiayaan advokasi dan insentif kerjaya di semua pihak. Konflik kepentingan tidak secara automatik menjadikan sesuatu dapatan salah, tetapi dapatan itu wajar dibaca dengan menyedari konflik itu.

Organisasi dan akronim

KKM (MOH): Kementerian Kesihatan Malaysia. Bertanggungjawab atas Akta 852 dan penguatkuasaannya, mengendalikan pendaftaran produk dan menggerakkan cadangan pengharaman.
NPRA: Bahagian Regulatori Farmasi Negara (National Pharmaceutical Regulatory Agency), badan di bawah KKM yang mendaftarkan produk farmaseutikal. Pendaftaran produk vape di bawah Akta 852 ialah rejim berasingan: permohonan dikemukakan kepada Ketua Pengarah Kesihatan Malaysia di bawah Peraturan-Peraturan Kawalan Produk Merokok Demi Kesihatan Awam (Pendaftaran Produk Tembakau, Bahan Merokok dan Produk Pengganti Tembakau) 2024, P.U.(A) 262/2024, dengan fi RM5,000 bagi setiap varian, dan mesti disertai laporan analisis makmal daripada makmal yang diluluskan. Kedua-duanya kerap dikelirukan.
MOF: Kementerian Kewangan. Menetapkan duti eksais, bersama Jabatan Kastam Diraja Malaysia (JKDM) yang mengutipnya.
MOVE: Pertubuhan Entiti Vape Malaysia. Nama bahasa Inggerisnya Malaysian Organization of Vape Entity. Badan pengguna bukan berasaskan keuntungan untuk pengguna vape dewasa di Malaysia, dan penerbit laman web ini. Siapa kami.
MVCC, MRECA, MEVTA: Badan perdagangan Malaysia yang masing-masing mewakili dewan perniagaan vape, peruncit, serta perniagaan alat pengewap dan alternatif tembakau. Badan-badan ini mewakili perniagaan; MOVE mewakili pengguna.
CAPHRA: Coalition of Asia Pacific Tobacco Harm Reduction Advocates. Pakatan serantau yang mewakili pengguna.
SEATCA: Southeast Asia Tobacco Control Alliance. Badan kawalan tembakau serantau yang mengklasifikasikan advokasi pengurangan kemudaratan sebagai sejajar dengan industri, dan menyenaraikan MOVE dalam pemantau industrinya. Jawapan kami.
Galen Centre dan CodeBlue: Badan pemikir dasar kesihatan Malaysia dan penerbitannya. Kedua-duanya menyokong pengharaman. Liputan CodeBlue tentang kes Senarai Racun paling terperinci yang ada, dan kami memetiknya di seluruh halaman undang-undang kami.
FCTC: Konvensyen Rangka Kerja Pertubuhan Kesihatan Sedunia (WHO) mengenai Kawalan Tembakau (Framework Convention on Tobacco Control), perjanjian antarabangsa yang membentuk dasar tembakau di kebanyakan negara, termasuk Malaysia. Pihak-pihak kepada konvensyen ini bermesyuarat dalam Persidangan Pihak-Pihak (Conference of the Parties), yang dirujuk sebagai COP.
#VapersBeHeard: Gerakan pengguna serantau yang diasaskan bersama oleh MOVE pada September 2018 dengan kumpulan dari Filipina, Thailand dan Indonesia.

Ada yang tertinggal?

Jika istilah yang digunakan di laman web ini tidak ditakrifkan di sini, atau takrifnya salah, maklumkan kepada kami melalui borang di bawah dan kami akan menambah atau membetulkannya.

Borang ini untuk pembetulan dan pertanyaan tentang laman web ini. Untuk melaporkan kesalahan merokok atau vape, gunakan saluran MyLapor KKM.

Nama dan e-mel sahaja, hanya untuk membalas anda.

MOVE, Pertubuhan Entiti Vape Malaysia, "Glosari", disemak pada 23 Oktober 2026, move-malaysia.org/glosari.

Penjelasan lain yang berguna di laman kami

Memahami Akta 852

Memahami vape

Membeli dengan selamat

Nama dan e-mel sahaja, hanya untuk berita terkini MOVE. Berhenti melanggan pada bila-bila masa.